Động từ đi với "to" hay "-ing"? Quy tắc và danh sách đầy đủ

Khi một câu có hai động từ đứng gần nhau, động từ thứ nhất quyết định động từ thứ hai ở dạng nào — thêm "to" (to-infinitive) hay thêm đuôi "-ing" (gerund). Ví dụ: want luôn đi với to (I want to improve), còn enjoy luôn đi với -ing (I enjoy learning).

Vì sao có sự khác biệt này? Thực chất không có quy luật logic — đây chỉ là cách tiếng Anh phát triển qua thời gian. Cách hiệu quả nhất là ghi nhớ động từ nào đi với dạng nào, kết hợp một vài quy tắc bổ trợ dưới đây.

Động từ theo sau là "to" (to-infinitive)

Các động từ thông dụng sau luôn đi với to: afford, agree, decide, forget, help, hope, learn, need, offer, plan, pretend, promise, seem, want, would like.

Ví dụ: She can't afford to buy a new computer. / I've decided to move out of the city. / We plan to visit New York next summer.

Động từ theo sau là "-ing" (gerund)

Các động từ thông dụng sau luôn đi với V-ing: enjoy, finish, imagine, mind, spend (time), suggest, avoid.

Ví dụ: I enjoy going to the cinema. / I finished studying and then went out. / I'd avoid going that way — there's a traffic jam.

Mẹo nhỏ: nhìn chung dạng to-infinitive phổ biến hơn, nên khi không chắc, ưu tiên chọn "to" là hướng đi an toàn hơn.

Hai quy tắc bổ trợ dễ nhớ

Dùng V-ing sau giới từ và khi động từ làm chủ ngữ. Ví dụ: She's interested in learning more. / Learning to read can take a long time.

Dùng to-infinitive để diễn tả mục đích và sau tính từ. Ví dụ: I'm learning English to get a better job. / It's difficult to understand why people behave that way.

Cách tạo câu phủ định

Chỉ cần thêm "not" ngay trước động từ nguyên mẫu hoặc danh động từ: I don't mind not going to the beach today. / I learnt to not always believe what I see online.

Các trường hợp ngoại lệ cần lưu ý

Dùng dạng nào cũng được, nghĩa không đổi: begin, start, continue, prefer, bother. Ví dụ: I began to sing = I began singing.

Dùng được cả hai nhưng nghĩa thay đổi: remember, try, stop.

• remember to do = nhớ phải làm một việc rồi làm (I remembered to buy milk); remember doing = nhớ lại việc đã làm trong quá khứ (I remember going to the beach as a child).
• try to do = cố gắng làm điều khó (Try to listen more in class); try doing = thử làm để xem kết quả (Try doing some exercise in the morning).
• stop to do = dừng lại để làm việc khác (I stopped to have a coffee); stop doing = ngừng hẳn một thói quen (I stopped smoking).

Với like/love, cả hai dạng đều được nhưng sắc thái khác nhau: I like going to the cinema (thích hoạt động đó) so với I like to go once a month (một thói quen quan trọng với tôi).

Trường hợp dùng động từ nguyên mẫu không "to"

Sau động từ khuyết thiếu (should, might, must, may, can, could) và sau let, make, ta dùng động từ nguyên mẫu không có "to": You should go now. / She made me laugh. / Let me help you.

Câu hỏi thường gặp

Làm sao biết động từ đi với to hay -ing? Không có quy tắc tuyệt đối; cách chắc chắn nhất là học thuộc danh sách động từ theo từng nhóm và ghi nhớ qua ví dụ khi nghe, đọc tiếng Anh.

Nếu không chắc thì chọn dạng nào? Ưu tiên to-infinitive, vì đây là dạng phổ biến hơn trong tiếng Anh.

Remember to do và remember doing khác nhau thế nào? "Remember to do" là nhớ để làm một việc sắp/vừa tới; "remember doing" là nhớ lại một việc đã xảy ra trong quá khứ.

Hãy học ngữ pháp trên Parroto bằng Dictation – cách luyện nghe, viết và ghi nhớ cấu trúc tiếng Anh hiệu quả: https://parroto.app/topics