Cách đạt điểm cao IELTS Speaking theo 4 tiêu chí chấm điểm

Muốn tăng band IELTS Speaking, chỉ “nói tiếng Anh tốt hơn” là một mục tiêu quá chung chung. Bài thi Speaking được đánh giá dựa trên 4 tiêu chí riêng biệt: Fluency and Coherence, Lexical Resource, Grammatical Range and Accuracy, Pronunciation.

Hiểu rõ giám khảo đang đánh giá điều gì sẽ giúp bạn luyện tập đúng trọng tâm hơn, thay vì chỉ học thêm thật nhiều từ vựng hoặc cố gắng sử dụng những cấu trúc phức tạp trong mọi câu trả lời.

1. Fluency and Coherence: Nói trôi chảy nhưng vẫn phải có logic

Fluency and Coherence đánh giá khả năng duy trì lời nói và sắp xếp, kết nối các ý một cách rõ ràng.

Một lỗi phổ biến là cố gắng loại bỏ hoàn toàn những khoảng dừng. Tuy nhiên, nói trôi chảy không có nghĩa là phải nói thật nhanh hoặc không được dừng lại. Điều quan trọng là hạn chế những khoảng ngập ngừng xuất hiện vì bạn đang tìm từ hoặc xây dựng câu.

Ví dụ, với câu hỏi:

Do you enjoy cooking?

Thay vì chỉ trả lời:

Yes, I do. It’s interesting.

hãy phát triển câu trả lời tự nhiên hơn:

Yes, definitely. I usually cook at weekends because I have more free time then. I’m not particularly good at it, but I find it quite relaxing.

Câu trả lời có ý chính, lý do và chi tiết bổ sung nên người nghe có thể dễ dàng theo dõi.

Để cải thiện tiêu chí này, hãy tập nói liên tục về một chủ đề trong khoảng thời gian nhất định, đồng thời học một số cụm giúp tổ chức ý như I think the main reason is..., For example..., On the other hand... thay vì lạm dụng các từ nối một cách máy móc.

2. Lexical Resource: Không cần dùng từ càng khó càng tốt

Lexical Resource đánh giá vốn từ và khả năng lựa chọn, sử dụng từ phù hợp với chủ đề và ý muốn diễn đạt.

Đây là lý do việc cố đưa thật nhiều từ vựng cao cấp vào bài nói đôi khi phản tác dụng. Một từ đơn giản nhưng được sử dụng chính xác và tự nhiên thường tốt hơn một từ khó bị đặt sai ngữ cảnh.

Thay vì chỉ nói:

The city is very crowded.

bạn có thể diễn đạt chính xác hơn:

The city centre tends to get extremely congested during rush hour.

Ngoài từ đơn, hãy chú ý đến collocations như heavy traffic, highly competitive, play an important role, spend quality time hay from my perspective.

Một vốn từ tốt cũng giúp bạn paraphrase khi không nhớ chính xác một từ. Nếu quên pedestrian, chẳng hạn, bạn vẫn có thể giải thích là someone who is walking rather than driving thay vì dừng câu trả lời.

3. Grammatical Range and Accuracy: Đa dạng nhưng phải chính xác

Tiêu chí này đánh giá cả phạm vi cấu trúc ngữ pháp và mức độ chính xác khi sử dụng chúng.

Bạn không cần cố nhét câu điều kiện, đảo ngữ hay những cấu trúc phức tạp vào mọi câu trả lời. Thay vào đó, hãy để nội dung quyết định cấu trúc cần sử dụng.

Nếu kể về một trải nghiệm, bạn có thể tự nhiên kết hợp các thì quá khứ:

I first visited the city when I was sixteen, and I’ve been back several times since then.

Nếu nói về một tình huống giả định:

If public transport were more reliable, I think more people would leave their cars at home.

Những câu như vậy thể hiện phạm vi ngữ pháp mà không tạo cảm giác người nói đang cố “trình diễn” cấu trúc.

Khi luyện tập, hãy chú ý đặc biệt đến những lỗi lặp lại như chia động từ, số ít – số nhiều, mạo từ và thì. Một cấu trúc phức tạp chỉ thực sự có giá trị khi bạn có thể sử dụng nó với mức độ kiểm soát phù hợp.

4. Pronunciation: Không cần có accent bản xứ

IELTS Speaking không yêu cầu bạn phải nói giống người Anh hay người Mỹ. Điều quan trọng hơn là người nghe có thể hiểu bạn dễ dàng và bạn sử dụng các đặc điểm phát âm để truyền tải ý nghĩa hiệu quả.

Vì vậy, Pronunciation không chỉ là phát âm đúng từng âm riêng lẻ.

Hãy chú ý đến word stress, sentence stress, connected speech và intonation.

Ngữ điệu cũng góp phần làm cho câu trả lời tự nhiên và dễ theo dõi hơn. Nếu tất cả các từ đều được đọc với cùng một mức độ nhấn và cùng một cao độ, lời nói có thể trở nên khá máy móc dù từng từ đều được phát âm tương đối chính xác.

Đây là tiêu chí mà Shadowing có thể hỗ trợ rất tốt. Khi nghe và nói theo một đoạn tiếng Anh tự nhiên, hãy bắt chước không chỉ từ ngữ mà cả cách người nói nhấn từ, nối âm, ngắt câu và thay đổi ngữ điệu.

Luyện IELTS Speaking hiệu quả hơn với Parroto

Nếu muốn cải thiện Speaking, đừng chỉ đọc và học thuộc các câu trả lời có sẵn. Bạn cần dành thời gian thực sự nghe và nói tiếng Anh.

Trên Parroto, bạn có thể luyện Shadowing với các nội dung tiếng Anh tự nhiên để cải thiện phát âm, nhịp điệu và khả năng tạo câu trôi chảy hơn. Bạn cũng có thể tạo phòng và ghép cặp ngẫu nhiên để giao tiếp Tiếng Anh với người lạ theo trình độ.

Khi gặp một cách diễn đạt hay, hãy nghe cách người nói sử dụng nó, Shadowing lại câu đó rồi thử áp dụng vào câu trả lời IELTS của chính mình.

Hiểu 4 tiêu chí → xác định tiêu chí yếu nhất → luyện đúng kỹ năng → ghi âm và kiểm tra lại. Đây sẽ là một hướng luyện tập hiệu quả hơn nhiều so với việc chỉ học thêm thật nhiều câu trả lời mẫu.